{"id":193,"date":"2026-08-02T12:55:45","date_gmt":"2026-08-02T10:55:45","guid":{"rendered":"https:\/\/boissiebruno-pageperso-pi.ovh\/?p=193"},"modified":"2026-08-25T17:03:00","modified_gmt":"2026-08-25T15:03:00","slug":"calcul-differentiel","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/","title":{"rendered":"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Le calcul diff\u00e9rentiel g\u00e9n\u00e9ralise la d\u00e9riv\u00e9e aux fonctions de plusieurs variables en les approximant localement par une application lin\u00e9aire tangente, la diff\u00e9rentielle.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Ce concept unifie le calcul des variations (applications lin\u00e9aires, bilin\u00e9aires, norme) et montre que les d\u00e9riv\u00e9es partielles ou directionnelles ne sont que l&rsquo;\u00e9valuation de cette diff\u00e9rentielle sur des vecteurs sp\u00e9cifiques.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<div data-wp-interactive=\"core\/file\" class=\"wp-block-file\"><object data-wp-bind--hidden=\"!state.hasPdfPreview\" hidden class=\"wp-block-file__embed\" data=\"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/cours1.pdf\" type=\"application\/pdf\" style=\"width:100%;height:600px\" aria-label=\"PDF embarqu\u00e9\"><\/object><a href=\"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/wp-content\/uploads\/2026\/08\/cours1.pdf\" class=\"wp-block-file__button wp-element-button\" download><\/a><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n\n\n\n<figure class=\"wp-block-embed is-type-video is-provider-dailymotion wp-block-embed-dailymotion\"><div class=\"wp-block-embed__wrapper\">\n<iframe loading=\"lazy\" title=\"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel\" frameborder=\"0\" width=\"640\" height=\"362\" src=\"https:\/\/geo.dailymotion.com\/player.html?video=xb0nyie&#038;\" allowfullscreen allow=\"autoplay; fullscreen; picture-in-picture; web-share\"><\/iframe>\n<\/div><\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Le calcul diff\u00e9rentiel g\u00e9n\u00e9ralise la d\u00e9riv\u00e9e aux fonctions de plusieurs variables en les approximant localement par une application lin\u00e9aire tangente, la diff\u00e9rentielle. Ce concept unifie le calcul des variations (applications lin\u00e9aires, bilin\u00e9aires, norme) et montre que les d\u00e9riv\u00e9es partielles ou directionnelles ne sont que l&rsquo;\u00e9valuation de cette diff\u00e9rentielle sur des vecteurs sp\u00e9cifiques.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_import_markdown_pro_load_document_selector":0,"_import_markdown_pro_submit_text_textarea":"","footnotes":""},"categories":[5],"tags":[],"class_list":["post-193","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-mathematiques"],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.8 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>Introduction au calcul diff\u00e9rentiel - Laboratoire des id\u00e9es<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"fr_FR\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel - Laboratoire des id\u00e9es\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Le calcul diff\u00e9rentiel g\u00e9n\u00e9ralise la d\u00e9riv\u00e9e aux fonctions de plusieurs variables en les approximant localement par une application lin\u00e9aire tangente, la diff\u00e9rentielle. Ce concept unifie le calcul des variations (applications lin\u00e9aires, bilin\u00e9aires, norme) et montre que les d\u00e9riv\u00e9es partielles ou directionnelles ne sont que l&rsquo;\u00e9valuation de cette diff\u00e9rentielle sur des vecteurs sp\u00e9cifiques.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Laboratoire des id\u00e9es\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-08-02T10:55:45+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-08-25T15:03:00+00:00\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin2154\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"\u00c9crit par\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin2154\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Dur\u00e9e de lecture estim\u00e9e\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"1 minute\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"admin2154\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d62778c4a9a9eb68b258ce862c5cb052\"},\"headline\":\"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel\",\"datePublished\":\"2026-08-02T10:55:45+00:00\",\"dateModified\":\"2026-08-25T15:03:00+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/\"},\"wordCount\":76,\"commentCount\":0,\"articleSection\":[\"Math\u00e9matiques\"],\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/\",\"name\":\"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel - Laboratoire des id\u00e9es\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/#website\"},\"datePublished\":\"2026-08-02T10:55:45+00:00\",\"dateModified\":\"2026-08-25T15:03:00+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d62778c4a9a9eb68b258ce862c5cb052\"},\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/\"]}]},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/2026\\\/08\\\/02\\\/calcul-differentiel\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Accueil\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/\",\"name\":\"Le site du matou\",\"description\":\"Exp\u00e9rimenter, calculer, comprendre.\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"fr-FR\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/d62778c4a9a9eb68b258ce862c5cb052\",\"name\":\"admin2154\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"fr-FR\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/30bc2ae54660b3c6a84a10d6da54e19248e82ef919e0a33feae1adf7d6e0a9c6?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/30bc2ae54660b3c6a84a10d6da54e19248e82ef919e0a33feae1adf7d6e0a9c6?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/30bc2ae54660b3c6a84a10d6da54e19248e82ef919e0a33feae1adf7d6e0a9c6?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin2154\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/boissiz.cluster029.hosting.ovh.net\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/www.laboratoiredesidees.fr\\\/index.php\\\/author\\\/admin2154\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel - Laboratoire des id\u00e9es","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/","og_locale":"fr_FR","og_type":"article","og_title":"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel - Laboratoire des id\u00e9es","og_description":"Le calcul diff\u00e9rentiel g\u00e9n\u00e9ralise la d\u00e9riv\u00e9e aux fonctions de plusieurs variables en les approximant localement par une application lin\u00e9aire tangente, la diff\u00e9rentielle. Ce concept unifie le calcul des variations (applications lin\u00e9aires, bilin\u00e9aires, norme) et montre que les d\u00e9riv\u00e9es partielles ou directionnelles ne sont que l&rsquo;\u00e9valuation de cette diff\u00e9rentielle sur des vecteurs sp\u00e9cifiques.","og_url":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/","og_site_name":"Laboratoire des id\u00e9es","article_published_time":"2026-08-02T10:55:45+00:00","article_modified_time":"2026-08-25T15:03:00+00:00","author":"admin2154","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"\u00c9crit par":"admin2154","Dur\u00e9e de lecture estim\u00e9e":"1 minute"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/"},"author":{"name":"admin2154","@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/#\/schema\/person\/d62778c4a9a9eb68b258ce862c5cb052"},"headline":"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel","datePublished":"2026-08-02T10:55:45+00:00","dateModified":"2026-08-25T15:03:00+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/"},"wordCount":76,"commentCount":0,"articleSection":["Math\u00e9matiques"],"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/","url":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/","name":"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel - Laboratoire des id\u00e9es","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/#website"},"datePublished":"2026-08-02T10:55:45+00:00","dateModified":"2026-08-25T15:03:00+00:00","author":{"@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/#\/schema\/person\/d62778c4a9a9eb68b258ce862c5cb052"},"breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/#breadcrumb"},"inLanguage":"fr-FR","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/"]}]},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/2026\/08\/02\/calcul-differentiel\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Accueil","item":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Introduction au calcul diff\u00e9rentiel"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/#website","url":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/","name":"Le site du matou","description":"Exp\u00e9rimenter, calculer, comprendre.","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"fr-FR"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/#\/schema\/person\/d62778c4a9a9eb68b258ce862c5cb052","name":"admin2154","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"fr-FR","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/30bc2ae54660b3c6a84a10d6da54e19248e82ef919e0a33feae1adf7d6e0a9c6?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/30bc2ae54660b3c6a84a10d6da54e19248e82ef919e0a33feae1adf7d6e0a9c6?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/30bc2ae54660b3c6a84a10d6da54e19248e82ef919e0a33feae1adf7d6e0a9c6?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin2154"},"sameAs":["http:\/\/boissiz.cluster029.hosting.ovh.net"],"url":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/author\/admin2154\/"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=193"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":235,"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/193\/revisions\/235"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=193"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=193"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.laboratoiredesidees.fr\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=193"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}